فی توو

مرجع دانلود فایل ,تحقیق , پروژه , پایان نامه , فایل فلش گوشی

فی توو

مرجع دانلود فایل ,تحقیق , پروژه , پایان نامه , فایل فلش گوشی

دانلود مقاله آیین کار اصول مکان‌یابی و طراحی مهد کودک

اختصاصی از فی توو دانلود مقاله آیین کار اصول مکان‌یابی و طراحی مهد کودک دانلود با لینک مستقیم و پر سرعت .

 

 

 

پیشگفتار

 

آئین کار اصول مکان‏یابی و طراحی مهدکودک ( برای گروههای سنی 3 ماهه تا 5 ساله ) که بوسیله کمیسیون فنی مربوطه تهیه و تدوین شده و در چهل و ششمین کمیته ملی استاندارد ساختمان و مصالح ساختمانی مورخ 75/10/3 مورد تائید قرار گرفته , اینک باستناد بند 1 ماده 3 قانون اصلاحی قوانین و مقررات مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران مصوب بهمن ماه 1371 بعنوان آئین کار رسمی ایران منتشر میگردد .

 

برای حفظ همگامی و هماهنگی با پیشرفتهای ملی و جهانی در زمینه صنایع و علوم , آئین کارهای ایران در مواقع لزوم مورد تجدید نظر قرار خواهند گرفت و هرگونه پیشنهادی که برای اصلاح یا تکمیل این آئین کارها برسد در هنگام تجدید نظر در کمیسیون فنی مربوط مورد توجه واقع خواهد شد .

 

بنابراین برای مراجعه به آئین کارهای ایران باید همواره از آخرین چاپ و تجدید نظر آنها استفاده نمود .

 

در تهیه و تدوین این آئین‏کار سعی شده است که ضمن توجه به شرایط موجود و نیازهای جامعه حتی‏المقدور بین این آئین‏کار و آئین‏کار کشورهای صنعتی و پیشرفته هماهنگی ایجاد شود .

 

لذا با بررسی امکانات و مهارتهای موجود و اجرای آزمایشهای لازم این آئین‏کار با استفاده از منابع زیر تهیه گردیده است :

 

1 ـ راهنمای آموزش و پرورش پیش دبستانی ـ دفتر آموزش و پژوهش و دفتر امور کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی کشور ـ سال 1372

 

2 ـ دستورالعمل بهداشتی مهد کودکها ـ اداره کل تغذیه و هماهنگی بهداشت مدارس ـ وزارت آموزش و پرورش ـ سال 1371

 

3 ـ آئین کار اصول شناخت , مکان‏یابی و طراحی فضاهای بازبرای کودکان 1 تا 6 ساله با شماره استاندارد 3546 ـ چاپ اول ـ اسفند ماه 1373

 

4 ـ آیین نامه تاسیس و اداره مهدهای کودک مصوب 67/11/29 ـ سازمان بهزیستی کشور

 

5 ـ فرم استاندارد مهدکودک ـ اداره بهداشت محیط ـ مرکز بهداشت غرب تهران

 

 

 

6- De chiara and Koppelman – time – saver – standards for site planning – nursery schools 1992

 

7- bauentwurfslehlre – neufert - 1989

 

 

 

 

 

 

 

آئین کار اصول مکان‏یابی و طراحی مهدکودک ( برای گروههای سنی 3 ماهه تا 5 ساله )
0 - مقدمه هدف از ایجاد مراکز پیش دبستانی ( مهدکودک و آمادگی ) کمک به رشد جسمی , ذهنی , عاطفی و اجتماعی کودکان و در نهایت کمک به شکوفایی استعدادها و علایق آنها می‏باشد و یکی از مهمترین وظایف این مراکز ایجاد محیطی امن , سالم , مطلوب و مأمنی همچون کانون گرم خانواده برای کودکان است . تحقق چنین هدفی از دو بعد امکان‏پذیر میباشد : یکی تامین نیروی انسانی متخصص و کارآمد ( مربیان ) از طریق اتخاذ و اعمال شیوه‏های نوین آموزش و پرورش کودکان و نونهالان و دوم چگونگی و اصول طراحی فضای فیزیکی و کالبدی در خور و شایسته جهت احداث چنین مراکزی است و چنانچه بر این باور باشیم که انجام طراحی فضایی صحیح و منطقی می‏تواند هدایت کننده و مبین عملکردهای منطبق با آن باشد اغراق نخواهد بود که برای بعد دوم ارزشی همانند بعد اول قایل باشیم . از اینرو با اعتقاد به این امر که ضابطه مند نمودن چنین فضاهایی از یکطرف این امکان را برای برنامه‏ریزان آموزشی و طراحان و دستگاههای اجرایی فراهم می‏آورد که با شناخت نیازها و روحیات استفاده کنندگان از این فضاها بتوانند به ایجاد محیطهای پرورشی و آموزشی مطلوب و استاندارد برای گروههای سنی پیش از دبستانی دست بیابد و از طرف دیگر از اختصاص ساختمانها و فضاهای نامناسب به این مراکز یا اعمال سلیقه‏ها و نظرات شخصی مختلف در طراحی جلوگیری بعمل آید لذا با همکاری گروهی از کارشناسان از سازمانهای ذیربط و با بهره‏گیری از منابع و ماخذ داخلی و خارجی اقدام به تهیه و تدوین اصول و ضوابطی شده که امید است با بکارگیری نکات مندرج در این آیین کار بتوان در امر برنامه‏ریزی و طراحی فضای مهد کودکها منطبق بر استانداردهای رسمی و متداول عمل نمود . 1 ـ هدف و دامنه کاربرد
0 - مقدمه
هدف از ایجاد مراکز پیش دبستانی ( مهدکودک و آمادگی ) کمک به رشد جسمی , ذهنی , عاطفی و اجتماعی کودکان و در نهایت کمک به شکوفایی استعدادها و علایق آنها می‏باشد و یکی از مهمترین وظایف این مراکز ایجاد محیطی امن , سالم , مطلوب و مأمنی همچون کانون گرم خانواده برای کودکان است . تحقق چنین هدفی از دو بعد امکان‏پذیر میباشد : یکی تامین نیروی انسانی متخصص و کارآمد ( مربیان ) از طریق اتخاذ و اعمال شیوه‏های نوین آموزش و پرورش کودکان و نونهالان و دوم چگونگی و اصول طراحی فضای فیزیکی و کالبدی در خور و شایسته جهت احداث چنین مراکزی است و چنانچه بر این باور باشیم که انجام طراحی فضایی صحیح و منطقی می‏تواند هدایت کننده و مبین عملکردهای منطبق با آن باشد اغراق نخواهد بود که برای بعد دوم ارزشی همانند بعد اول قایل باشیم . از اینرو با اعتقاد به این امر که ضابطه مند نمودن چنین فضاهایی از یکطرف این امکان را برای برنامه‏ریزان آموزشی و طراحان و دستگاههای اجرایی فراهم می‏آورد که با شناخت نیازها و روحیات استفاده کنندگان از این فضاها بتوانند به ایجاد محیطهای پرورشی و آموزشی مطلوب و استاندارد برای گروههای سنی پیش از دبستانی دست بیابد و از طرف دیگر از اختصاص ساختمانها و فضاهای نامناسب به این مراکز یا اعمال سلیقه‏ها و نظرات شخصی مختلف در طراحی جلوگیری بعمل آید لذا با همکاری گروهی از کارشناسان از سازمانهای ذیربط و با بهره‏گیری از منابع و ماخذ داخلی و خارجی اقدام به تهیه و تدوین اصول و ضوابطی شده که امید است با بکارگیری نکات مندرج در این آیین کار بتوان در امر برنامه‏ریزی و طراحی فضای مهد کودکها منطبق بر استانداردهای رسمی و متداول عمل نمود . 1 ـ هدف و دامنه کاربرد هدف از تدوین این آئین کار , ارائه اصول و ضوابطی در مکان‏یابی و طراحی فضای مهدهای کودک چه به شکل مستقل در سطح محلات شهری و چه وابسته ( مستقر در مجموعه‏هایی از قبیل مراکز اداری , درمانی , تفریحی و... ) میباشد به گونه‏ای که کاربرد این ضوابط توسط برنامه‏ریزان , طراحان و مجریان امر مناسب‏سازی وضع موجود و طراحی‏های آتی را به نحو مطلوب و منطقی سامان بخشد .
هدف از ایجاد مراکز پیش دبستانی ( مهدکودک و آمادگی ) کمک به رشد جسمی , ذهنی , عاطفی و اجتماعی کودکان و در نهایت کمک به شکوفایی استعدادها و علایق آنها می‏باشد و یکی از مهمترین وظایف این مراکز ایجاد محیطی امن , سالم , مطلوب و مأمنی همچون کانون گرم خانواده برای کودکان است . تحقق چنین هدفی از دو بعد امکان‏پذیر میباشد : یکی تامین نیروی انسانی متخصص و کارآمد ( مربیان ) از طریق اتخاذ و اعمال شیوه‏های نوین آموزش و پرورش کودکان و نونهالان و دوم چگونگی و اصول طراحی فضای فیزیکی و کالبدی در خور و شایسته جهت احداث چنین مراکزی است و چنانچه بر این باور باشیم که انجام طراحی فضایی صحیح و منطقی می‏تواند هدایت کننده و مبین عملکردهای منطبق با آن باشد اغراق نخواهد بود که برای بعد دوم ارزشی همانند بعد اول قایل باشیم . از اینرو با اعتقاد به این امر که ضابطه مند نمودن چنین فضاهایی از یکطرف این امکان را برای برنامه‏ریزان آموزشی و طراحان و دستگاههای اجرایی فراهم می‏آورد که با شناخت نیازها و روحیات استفاده کنندگان از این فضاها بتوانند به ایجاد محیطهای پرورشی و آموزشی مطلوب و استاندارد برای گروههای سنی پیش از دبستانی دست بیابد و از طرف دیگر از اختصاص ساختمانها و فضاهای نامناسب به این مراکز یا اعمال سلیقه‏ها و نظرات شخصی مختلف در طراحی جلوگیری بعمل آید لذا با همکاری گروهی از کارشناسان از سازمانهای ذیربط و با بهره‏گیری از منابع و ماخذ داخلی و خارجی اقدام به تهیه و تدوین اصول و ضوابطی شده که امید است با بکارگیری نکات مندرج در این آیین کار بتوان در امر برنامه‏ریزی و طراحی فضای مهد کودکها منطبق بر استانداردهای رسمی و متداول عمل نمود .

 

1 ـ هدف و دامنه کاربرد
هدف از تدوین این آئین کار , ارائه اصول و ضوابطی در مکان‏یابی و طراحی فضای مهدهای کودک چه به شکل مستقل در سطح محلات شهری و چه وابسته ( مستقر در مجموعه‏هایی از قبیل مراکز اداری , درمانی , تفریحی و... ) میباشد به گونه‏ای که کاربرد این ضوابط توسط برنامه‏ریزان , طراحان و مجریان امر مناسب‏سازی وضع موجود و طراحی‏های آتی را به نحو مطلوب و منطقی سامان بخشد . 2 ـ تعاریف 2-1- مهدکودک :
هدف از تدوین این آئین کار , ارائه اصول و ضوابطی در مکان‏یابی و طراحی فضای مهدهای کودک چه به شکل مستقل در سطح محلات شهری و چه وابسته ( مستقر در مجموعه‏هایی از قبیل مراکز اداری , درمانی , تفریحی و... ) میباشد به گونه‏ای که کاربرد این ضوابط توسط برنامه‏ریزان , طراحان و مجریان امر مناسب‏سازی وضع موجود و طراحی‏های آتی را به نحو مطلوب و منطقی سامان بخشد .

 

2 ـ تعاریف
2-1- مهدکودک : بر اساس تعریفی که توسط سازمان بهزیستی کشور انجام شده مهدهای کودک به موسساتی اطلاق میشود که برای نگهداری , مراقبت , پرورش و آموزش قبل از دبستان کودکان سالم 1 از سه ماهگی تا پایان 5 سالگی در سه بخش شیرخوار , نوپا و نوباوه تشکیل و اداره میشود . 2-2- گروه شیرخوار : به کودکان در گروه سنی سه ماهه تا 18 ماهه (1/5 ساله ) اطلاق میگردد .
2-1- مهدکودک :

 

بر اساس تعریفی که توسط سازمان بهزیستی کشور انجام شده مهدهای کودک به موسساتی اطلاق میشود که برای نگهداری , مراقبت , پرورش و آموزش قبل از دبستان کودکان سالم 1 از سه ماهگی تا پایان 5 سالگی در سه بخش شیرخوار , نوپا و نوباوه تشکیل و اداره میشود .

 

2-2- گروه شیرخوار : به کودکان در گروه سنی سه ماهه تا 18 ماهه (1/5 ساله ) اطلاق میگردد .

 

2-3- گروه نوپا : به کودکان در گروه سنی 1/5 تا 3 ساله اطلاق میگردد .

 

2-4- گروه نوباوه : به کودکان در گروه سنی 3 تا پایان 5 سالگی اطلاق میگردد .

 

2-5- عناصر فضایی : چنانچه فضای مهدکودک را به عنوان یک کل یا مجموعه ساختمانی در نظر بگیریم هر یک از عوامل تشکیل دهنده این مجموعه از قبیل ورودی اصلی , فضای شیرخواران , سالن چند منظوره , فضای باز ( محوطه ) و ... بعنوان عناصر فضایی آن محسوب میشوند .

 

2-6- وسایل نمایشی : منظور از وسایل نمایشی موادی از قبیل تابلوی اطلاعات اعم از قابل نصب روی دیوار یا پایه‏دار , انواع بردها , استفاده از دیوارهای جدا کننده ثابت و یا متحرک جهت نصب آگهی‏ها , دستورالعمل‏ها برای مربیان و اولیأ کودکان و همچنین ارائه کارهای هنری کودکان میباشد .

 

2-7- تجهیزات 2 : تجهیزات به کلیه لوازم ساختمانی و وسایلی اطلاق میشود که بر حسب نیازهای هر یک از عناصر فضایی موضوع این آیین کار در بخش مربوط به خود تعیین و مشخص گردیده و تهیه , نصب یا استقرارشان در فضاهای تعیین شده موجب میشود که فعالیت و عملکرد انتخاب شده برای هر یک از فضاها بطور مناسب انجام پذیرد .

 

2-8- همجواریها :

 

مقصود از همجواریها , انتخاب صحیح و منطقی چگونگی استقرار فضاها میباشد به نحوی که دسترسی و بهره‏برداری مطلوب از هر یک از این فضاها میسر گردد .

 

3 ـ اصول مکان‏یابی مهدکودک از دیدگاه شهرسازی
3-1- همجواریها , غیرهمجواریها : مکانی که برای احداث مهدکودک در نظر گرفته میشود میباید تامین کننده مسایل ایمنی , بهداشتی , سلامت و آسایش کودکان از گروه سنی 3 ماهه تا 5 ساله که در این مراکز نگهداری میشوند , باشند از اینرو در استقرار این مراکز و همجواری آنها با سایر کاربریها , اجتناب از آلودگیهای صوتی , محیطی و هوا الزامی است بطوریکه موکدا از مراکزی چون توالتهای عمومی , محل جمع‏آوری زباله , گورستان , کارگاههای تولیدی و صنعتی آلوده کننده محیط زیست , مسیلها و حریمهای خطوط انتقال برق و گاز , جایگاههای سوختگیری , کشتارگاه , کانالهای روباز و پرتگاهها و سایر اماکنی که به نحوی ممکنست ایجاد مزاحمت ( دود , بو , گرد و غبار و سر و صدا ) و خطر نمایند دور بوده و ترجیحا در جوار فضاهای سبز , تفریحی , آموزشی و مسکونی استقرار یابند . 3-2- مکان استقرار :
3-1- همجواریها , غیرهمجواریها :

 

مکانی که برای احداث مهدکودک در نظر گرفته میشود میباید تامین کننده مسایل ایمنی , بهداشتی , سلامت و آسایش کودکان از گروه سنی 3 ماهه تا 5 ساله که در این مراکز نگهداری میشوند , باشند از اینرو در استقرار این مراکز و همجواری آنها با سایر کاربریها , اجتناب از آلودگیهای صوتی , محیطی و هوا الزامی است بطوریکه موکدا از مراکزی چون توالتهای عمومی , محل جمع‏آوری زباله , گورستان , کارگاههای تولیدی و صنعتی آلوده کننده محیط زیست , مسیلها و حریمهای خطوط انتقال برق و گاز , جایگاههای سوختگیری , کشتارگاه , کانالهای روباز و پرتگاهها و سایر اماکنی که به نحوی ممکنست ایجاد مزاحمت ( دود , بو , گرد و غبار و سر و صدا ) و خطر نمایند دور بوده و ترجیحا در جوار فضاهای سبز , تفریحی , آموزشی و مسکونی استقرار یابند .

 

3-2- مکان استقرار :

 

3-2-1- مکان استقرار یک واحد مهدکودک باید به گونه‏ای انتخاب شود که از کمترین شیب و ناهمواری برخوردار بوده و در مواردی که شکل غالب زمین با شیب زیاد باشد طراحی باید به صورتی انجام شود تا امکان فعالیت آموزشی در کار آمدترین شکل ممکن فراهم آید .

 

3-2-2- نوع خاک زمین برای تحمل وزن بنا باید مناسب و مقاوم باشد و در مناطق باتلاقی و یا مناطقی که دارای آبهای زیرزمینی در ارتفاع نزدیک به لایه‏های سطحی میباشند باید هزینه زهکشی را در نظر داشت و در صورت مقرون به صرفه نبودن , محل دیگری را انتخاب نمود .

 

3-2-3- احتراز از استقرار این واحدها در مناطق پست و سیل‏گیر , حریم و یا مسیل رودخانه‏های فصلی و دائمی , در صورت سیل گیر بودن منطقه میبایست تمهیدات فنی لازم از قبیل احداث سیل بند و سیل برگردان را بکار برد .

 

3-2-4- زلزله نیز از عواملی است که مکان‏یابی مهدکودکها باید در جهت کاهش بروز خسارات جانی و مالی در صورت وقوع آن صورت گیرد بدین معنی که مکان‏یابی مراکز مهدهای کودک در خارج از حریم گسلهایی که در مناطق شهری وجود دارند می‏تواند در کاهش خسارات موثر واقع گردد لذا باید دقت شود زمین مورد نظر در مجاورت چینها , گسلها و سایر عوامل زمین‏شناسی متغیر و ناایستا قرار نداشته باشد و بررسی و مطالعه لازم توسط کارشناس مربوطه بعمل آید .

 

3-2-5- ساختمان مهدکودک از نظر همجواری با سایر ساختمانها و عوامل جغرافیایی میبایست امکان حرکت و نتیجتا تهویه هوا را فراهم آورده و نحوه استقرار آن به گونه‏ای باشد که اثرات بادهای مزاحم کاهش یافته و برخورداری از بادهای مناسب افزایش یابد تا حداکثر استفاده از جریان هوای مناسب برای تهویه طبیعی کلیه فضاهای مهدکودک بوجود آید .

 

3-2-6- بطور کلی جهت ساختمان مهدکودک باید بگونه‏ای باشد که حداکثر تابش آفتاب در کلاسها بهنگام زمستان و جلوگیری از نفوذ تابش مزاحم در تابستان فراهم آید . بر این اساس میزان نورگیری هر نقطه با توجه به زاویه تابش و جهت تابش مشخص می‏گردد . و ارجح است در نواحی سردسیر اصولا از ایجاد سایه در فضای مهدکودک پرهیز نمود و بالعکس در نواحی گرمسیری وجود سایه در فضاهای باز نیز مطلوب میباشد .

 

3-3- ابعاد , ظرفیت و شعاع دسترسی

 

از نقطه نظر شهرسازی , عامل دسترسی بهر یک از عناصر فضایی شهری یکی از شاخصهای تعیین کننده در جانمایی کاربریهاست که میزان آن بر حسب نوع کاربری , ظرفیت و تعداد جمعیت تحت پوشش متفاوت میباشد که این موضوع در مورد جانمایی مهدکودکها نیز صادق بوده و در استانداردهای بین‏المللی غالبا استقرار آنها در واحدهای همسایگی و یا مراکز محله در نظر گرفته میشود ولیکن از آنجاییکه بعضی از اولیا کودکان , شاغل میباشند و ترجیح میدهد کودکان خود یا را یا به مهدکودک محل اشتغال خود و در صورت فقدان به نزدیکترین مهدکودک محل کارشان بسپارند , از اینرو نمی‏توان همانند سایر کاربریها شعاع دسترسی خاصی را برایش در نظر گرفت . بدین معنا که اینگونه مراکز می‏توانند هم در واحدهای محله‏ای و هم در سایر سطوح شهری همجوار با مراکز اشتغال به منظور سرویس دهی ایجاد شوند .

 

حداقل سطح لازم برای احداث یک مهدکودک با توجه به عناصر تشکیل دهنده آن که مشروحا در صفحات بعد آورده میشود حدود 500 مترمربع است که میتواند مورد استفاده , حداکثر 60 کودک (35 کودک در گروه سنی نوباوه و 15 کودک در گروه سنی نوپا و 10 کودک در گروه سنی شیرخوار قرار گیرد .)

 

میزان سرانه زیربنا برای هر کودک حداقل 6 مترمربع و میزان سرانه 3 فضای باز ( شامل 4 محوطه و محل بازی کودکان ) نیز برای هر کودک 6 مترمربع میباشد .

 

با توجه به گروههای سنی استفاده کننده از مهدکودک ( شیرخوار , نوپا و نوباوه ) و نیاز هر یک از آنان به فضاهای خاص خود و اهمیت رعایت اصول ایمنی و بهداشتی ضرورت دارد که طراحی ساختمان مهدکودک در یک طبقه صورت گرفته و در صورت اضطرار حداکثر از دو طبقه تجاوز ننماید که در این صورت توصیه میشود طبقه فوقانی فقط برای نگهداری کودکان شیرخوار و نوپا طراحی و استفاده شود .

 

4 ـ عناصر فضایی در مهد کودک از دیدگاه معماری
با توجه باینکه کودکان استفاده کننده از فضاهای مهدکودک غالبا در سه گروه سنی شیرخوار , نوپا و نوباوه طبقه‏بندی میشوند و هر یک از این گروههای سنی به فضاهای خاص خود نیاز دارند لذا در ادامه ابتدا عناصر فضایی اصلی مهدکودک بر شمرده میشود و سپس زیرمجموعه فضایی هر یک از این عناصر مشخص گردیده و بر حسب تجهیزات , ابزار نمایشی , انبارداری , نکات ایمنی و بهداشتی و فنی مربوطه و موارد همجواریها ذکر خواهد گردید . 4-1- عناصر فضایی اصلی الف ) ورودی اصلی
با توجه باینکه کودکان استفاده کننده از فضاهای مهدکودک غالبا در سه گروه سنی شیرخوار , نوپا و نوباوه طبقه‏بندی میشوند و هر یک از این گروههای سنی به فضاهای خاص خود نیاز دارند لذا در ادامه ابتدا عناصر فضایی اصلی مهدکودک بر شمرده میشود و سپس زیرمجموعه فضایی هر یک از این عناصر مشخص گردیده و بر حسب تجهیزات , ابزار نمایشی , انبارداری , نکات ایمنی و بهداشتی و فنی مربوطه و موارد همجواریها ذکر خواهد گردید .

 

4-1- عناصر فضایی اصلی

 

الف ) ورودی اصلی

 

ب ) بخش شیرخوار ( گروه سنی 3 ماهه تا 1/5 ساله )

 

ج ) بخش نوپا ( گروه سنی 1/5 تا 3 ساله )

 

ه ) بخش نوباوه ( گروه سنی 3 تا 5 ساله )

 

و ) فضاهای مشترک ( سالن غذاخوری و سالن چند منظوره )

 

ز ) فضای تاسیساتی ( موتورخانه ) و خدماتی ( آشپزخانه و انبار )

 

ح ) فضای باز ( محوطه )

 

4-1-1- ورودی اصلی

 

ورودی اصلی ساختمان که بخش ارتباط دهنده فضای خارج و داخل مهدکودک است شامل فضاهای ذیل با عملکردهای متفاوت میباشد :

 

4-1-1-1- فضای انتظار ( محل تحویل و ترخیص کودکان )

 

الف ) وسایل نمایشی : پانل اعلانات پایه‏دار یا دیواری بمنظور نصب آگهی‏ها , بخشنامه‏ها , دستورالعمل‏ها و پوسترها برای آگاهی والدین , کارکنان و مراجعین

 

ب ) تجهیزات :

 

ـ نیمکت , مبل یا صندلی

 

ـ آب سردکن

 

ج ) نکات ایمنی و بهداشتی و فنی :

 

ـ در نظر گرفتن فیلتر ورودی

 

ـ قابل شستشو و غیرلغزنده بودن کف

 

4-1-1-2- فضای اداری ( بخش مدیریت مهدکودک )

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ رختکن به صورت پایه‏دار یا قفسه

 

ـ میز و صندلی

 

ـ فایل

 

4-1-1-3- فضای جداسازی کودکان ( محل نگهداری موقت کودکان بیمار یا حادثه دیده )

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ تخت خواب با ملحفه و پتو

 

ـ سرویس بهداشتی قابل استفاده برای کودکان

 

ـ میز و صندلی

 

ـ قفسه‏بندی شیشه‏ای برای نگهداری وسایلی مانند ترازو , متر , میزان‏الحراره , وسایل ضدعفونی کننده , پانسمان و سایر کمکهای اولیه .

 

ب ) نکات ایمنی و بهداشتی و فنی :

 

ـ تامین نور کافی و مناسب

 

ـ تعبیه سیستم گرمایش و سرمایش

 

ـ قابل شستشو بودن کف و دیوارها و غیر لغزنده بودن کف

 

ـ انتخاب رنگهای ملایم و غیرمحرک جهت رنگ‏آمیزی دیوارها .

 

ج ) همجواریها : - این فضا بایستی کاملا محصور و حتی‏الامکان جنب اطاق مدیریت باشد .

 

قابل ذکر است که در ورودی اصلی ساختمان مهد کودک میبایست فضایی را برای استقرار سرویس بهداشتی شامل دستشوئی و توالت برای استفاده بزرگسالان و نیز فضایی بعنوان رختکن کارکنان در نظر گرفت .

 

4-1-2- بخش شیرخوار ( گروه سنی 3 ماهه تا 1/5 ساله )

 

عناصر فضایی مورد نیاز در این بخش به شرح ذیل میباشند :

 

4-1-2-1- فضای تعویض ( محل شستشو و نظافت شیرخواران )

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ میز تعویض شیرخوار دارای لبه کوتاه محافظ

 

 

 

ـ قفسه‏های کشویی برای نگهداری وسایل تعویض شیرخواران به تعداد کافی

 

ـ یک واحد سنک بهداشتی مخصوص برای شستشوی نوزادان مجهز به دوش دستی

 

 

 

ـ یک واحد سنک دستشویی مخصوص مربیان .

 

ـ سطل زباله در دار و ضدزنگ

 

ـ قفسه جهت نگهداری وسایل شستشو و ضدعفونی از قبیل محلولهای گندزدا و پاکیزگی محیط

 

ب ) نکات ایمنی و بهداشتی و فنی :

 

ـ غیرلغزنده و قابل شستشو بودن کف و دیوارها .

 

ـ تامین تهویه هوا ( طبیعی یا مصنوعی )

 

ـ تامین درمای مناسب و مطلوب محیط بین 18 تا 21 درجه سلسیوس .

 

ـ تامین نور کافی و مناسب

 

ج ) همجواریها : ـ همجوار با محل نگهداری و خواب شیرخواران .

 

4-1-2-2- اطاق تهیه شیر ( محل تهیه و آماده سازی شیر و آبمیوه و سوپ )

 

گنجایش این فضا متناسب با لوازم مورد مصرف در آن به شرح موارد ذیل در نظر گرفته شود و در عین حال عبور و مرور مربیان از میان آنها به راحتی انجام پذیرد .

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ قفسه دردار جهت نگهداری شیشه‏های شیر و سایر مواد اولیه غذایی کودکان .

 

ـ یخچال

 

ـ وسائل گرم کننده غذا .

 

ـ سینک ظرفشویی مجهز به آب گرم و سرد

 

ـ میز مخصوص آماده کردن و چیدن وسایل

 

ـ سطل زباله دردار

 

ـ وسایل کافی برای جوشاندن و استرلیزه کردن شیشه‏های شیر و تهیه غذای کودکان .

 

ب ) نکات ایمنی و بهداشتی و فنی :

 

ـ قابل شستشو بودن کف و دیوارها و غیرلغزنده بودن کف

 

ـ تعبیه کف شوی در اطاق تهیه شیر

 

ـ تامین نور کافی و مناسب

 

ـ تامین تهویه هوا ( طبیعی یا مصنوعی )

 

ج ) همجواری :

 

ـ همجواری با محل نگهداری و خواب شیرخواران

 

4-1-2-3- فضای خواب و استراحت

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ تحت خواب استاندارد با نرده محافظ و حتی‏الامکان کشودار برای نگهداری ملحفه و لوازم شخصی به تعداد شیرخواران .

 

ـ قفسه برای نگهداری ملحفه و وسایل خواب

 

ب ) نکات ایمنی و بهداشتی و فنی : ـ حتی‏الامکان از فضاهای رو به آفتاب استفاده شود .

 

ـ استفاده از رنگهای روغنی روشن و ملایم قابل شستشو در رنگ‏آمیزی دیوارها و مبلمان و تجهیزات .

 

ـ نصب کلید و پریز برق در ارتفاع مطمئن مجهز به درپوش ایمنی .

 

ـ تعبیه دستگاه مرطوب کننده هوا .

 

ـ نصب توری در پنجره‏ها و در ورودی بمنظور جلوگیری از ورود حشرات موذی .

 

ـ تامین تهویه هوا ( طبیعی یا مصنوعی )

 

ـ تامین نور کافی و مناسب .

 

4-1-2-4- فضای بازی و فعالیت

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ قفسه برای نگهداری وسایل بازی بچه

 

 

 

ـ صندلی پایه بلند پیشخوان دار مخصوص غذا دادن به کودکان این گروه سنی .

 

ـ مفروش کردن کفها با موکت مناسب یا فرش بطور غیرثابت .

 

ـ لوازم بازی مخصوص این گروه سنی از قبیل آویزهای رنگی جهت نصب در بالا یا کنار تخت , جغجغه , توپ , حیوانات و مکعبهای پلاستیکی , عروسکهای پارچه‏ای کوچک و سبک .

 

ـ صندلی مخصوص مربی

 

ـ یکدستگاه ضبط صوت

 

ـ آینه قدی در ارتفاع مناسب و داخل دیوار .

 

ب ) نکات ایمنی و بهداشتی و فنی :

 

ـ طراحی و تجهیز فضا به گونه‏ای باشد که از ایجاد گوشه‏ها و زوایای تیز و برنده اجتناب شود .

 

ـ نصب کلید و پریز برق ( مجهز به درپوشی ایمنی ) مناسب .

 

ـ نصب تجهیزات در ارتفاع و عمق مناسب .

 

ـ تامین نور کافی و مناسب

 

ـ استقرار و تعبیه لوازم مورد استفاده در این فضا به گونه‏ای انجام پذیرد که از سقوط و پرتاب و استفاده نابجای کودکان از آن وسایل جلوگیری شود .

 

ج ) همجواری : لازم به ذکر است که تفکیک فضای استراحت و خواب با بازی و فعالیت فقط به لحاظ مشخص کردن تجهیزات , امکانات و نکات ایمنی مربوط بهر یک از فضاها میباشد حال آنکه مجموع فعالیتهای فوق‏الذکر در یک فضا و همجوار یکدیگر صورت می‏گیرد

 

لازم به توضیح است که اهم مطالب مندرج در این بخش بصورت جدول شماره 1 جمع‏بندی و خلاصه شده است .

 

 

 

4-1-3- بخش نوپا ( گروه سنی 1/5 تا 3 ساله )

 

عناصر فضایی مورد نیاز در این بخش به شرح ذیل میباشند :

 

4-1-3-1- فضای رختکن

 

الف ) تجهیزات

 

ـ گنجه کشودار برای نگهداری وسایل شخصی مربی

 

ـ قفسه باز طبقه‏بندی شده برای نگهداری لباس , کلاه , چتر و .... سایر لوازم شخصی به تعداد کودکان و قابل دسترس برای آنان .

 

ـ آینه قدی

 

ب ) نکات ایمنی , بهداشتی و فنی :

 

ـ نصب کلیه تجهیزات در فرورفتگی دیوار

 

ـ برخورداری از جریان هوا و تهویه مناسب

 

ـ قابل شستشو و غیرلغزنده بودن کفها

 

ـ عدم دسترسی کودکان به پریز برق

 

ـ برخورداری از نورکافی و مناسب

 

ج ) همجواریها : فضای رختکن میباید در قسمت ورودی بخش نوپا قرار گرفته و به گونه‏ای طراحی شود که در معرض دید مستقیم نباشد .

 

4-1-3-2- فضای بازی و فعالیت ( با هدف پرورش خلاقیت و قوه ابتکار و ارضأ حس کنجکاوی و تقویت حس همکاری در کودکان )

 

این فضا از یک قسمت اصلی و چند فضای جانبی ( گوشه یا حجره ) تشکیل میشود که در فضای اصلی فعالیتهای دسته جمعی مثل سرود خوانی , قصه‏گویی و بازی با اسباب بازیهای مختلف انجام می‏گیرد و از فضای جانبی ( حجره‏ها ) جهت فعالیتهای اختصاصی مثل نقاشی , کاردستی و ... استفاده میشود . ( شکل 5)

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ قفسه باز جهت قرار دادن وسایل بازی در ارتفاع مناسب و قابل دسترس کودکان

 

ـ قفسه در دار برای نگهداری وسایلی که توسط مربی در اختیار کودک قرار می‏گیرد .

 

- میز 4 تا 6 نفره برای خمیربازی

 

ـ ضبط صوت

 

ـ سبد ویژه حمل اسباب بازی

 

ـ میز و صندلی یکنفره به تعداد کافی برای کودکان

 

ـ قالیچه یا موکت فرشی جهت مفروش کردن تمام یا قسمتی از اتاق

 

ـ سه پایه مخصوص نقاشی حداقل 3 عدد

 

ـ جهت نمایش کارهای هنری کودکان

 

ـ اسباب بازی مناسب سن کودکان ( پازل , لگو , مکعب , عروسک و... )

 

ـ سنک دستشویی مجهز به آینه در ارتفاع مناسب برای استفاده کودکان در فضاهای اختصاصی مربوط به فعالیتهای نقاشی و کاردستی

 

ـ سطل زباله در دار ضد زنگ و قابل شستشو

 

ـ طناب و یا وسایل دیگر برای آویزان کردن و خشک کردن نقاشیهای کودکان

 

ب ) نکات ایمنی , بهداشتی و فنی :

 

ـ اولویت بخشیدن به انتخاب فضاهای رو به

 

آفتاب و دارای نور کافی و مناسب

 

ـ عدم وجود زوایای تیز و برنده

 

ـ دارای چشم‏انداز زیبا و رو به فضای سبز و محوطه باز

 

ـ استفاده از رنگهای روغنی روشن و شاد و قابل شستشو در دیوارها

 

ـ ارتفاع پنجره‏ها از کف تمام شده حداکثر 80 سانتیمتر در نظر گرفته شود .

 

ـ تامین تهویه مناسب ( طبیعی یا مصنوعی )

 

ـ پنجره‏ها مجهز به توری و حفاظ ایمنی باشند .

 

ـ قابل شستشو بودن کلیه وسایل از قبیل میز , صندلی و اسباب بازیها

 

ج ) همجواریها ـ همجوار با فضای خواب و استراحت و رختکن کودکان

 

4-1-3-3- فضای خواب و استراحت

 

الف ) تجهیزات

 

ـ تختخواب یا تشک به تعداد کودکان

 

ـ پتو و ملحفه به تعداد کودکان

 

ـ قفسه طبقه‏بندی شده برای نگهداری وسایل خواب متناسب با تعداد کودکان

 

ـ میز و صندلی برای مربی

 

ـ قفسه یا کمد جهت نگهداری تشکها و سایر وسایل خواب

 

ـ سطل زباله در دار قابل شستشو و ضدزنگ

 

ب ) نکات ایمنی , بهداشتی و فنی :

 

ـ استفاده از تخت دارای حفاظ و با ارتفاع مناسب جهت کودکان

 

ـ نصب کلید و پریز با رعایت اصول ایمنی و دور از دسترس کودکان

 

ـ استفاده از رنگهای روغنی روشن , ملایم و قابل شستشو در دیوارها

 

ـ تامین تهویه مناسب ( طبیعی و مصنوعی )

 

ـ در صورت استفاده از پرده از رنگهای ساده و ملایم با چین خوردگی کم و فاقد هر گونه بند استفاده شود .

 

ـ وجود سطوح آزاد در اطراف تختخواب و سایر تجهیزات جهت سهولت در حرکت و رفت و آمد

 

ـ مجهز نمودن درها و پنجره‏ها به توری جهت جلوگیری از ورود حشرات الزامی است

 

ج ) همجواریها :

 

ـ با توجه به نیاز مبرم این فضا به آرامش و سکوت , شایسته است که در جوار فضاهایی چون محل فعالیتهای هنری قرار گیرد که بطور نسبی از سر و صدای کمتری برخوردارند

 

4-1-3-4- فضای آشپزخانه

 

از این فضا برای تهیه و آماده سازی شیر , آبمیوه و سوپ کودکان استفاده میشود .

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ قفسه در دار جهت نگهداری ظروف شخصی کودکان .

 

ـ یخچال .

 

ـ وسایل گرم کننده غذا

 

ـ سینک ظرفشویی مجهز به آب گرم و سرد .

 

ـ سطل زباله در دار ضدزنگ قابل شستشو .

 

ب ) نکات ایمنی , بهداشتی و فنی :

 

ـ قابل شستشو بودن کف و دیوارها و غیرلغزنده بودن کف .

 

ـ تعبیه کف شوی بمنظور نظافت روزانه .

 

ـ نصب تجهیزات اطفأ حریق

 

ـ تامین تهویه مناسب و مجهز به هواکش .

 

ـ تامین نور کافی و مناسب

 

ج ) همجواریها : ـ همجوار با فضای بازی و فعالیت کودکان

 

4-1-3-5- فضای سرویس‏های بهداشتی

 

مجموعه سرویسهای بهداشتی این بخش شامل یک فضا جهت استقرار لگن کودکان , دستشویی ( حداقل بازاء هر 10 کودک یک واحد ) و حداقل به ازاء هر 15 کودک یک چشمه توالت میباشد .

 

الف ) تجهیزات : - یک وان کوچک مجهز به دوش دستی .

 

ـ لگن به تعداد کودکان و قفسه‏ای جهت نگهداری لگنها .

 

ـ لگن شوی مستقل برای شستشو و ضدعفونی کردن لگنها .

 

ـ دستشویی مجهز به آینه و متناسب با قد کودکان

 

ـ توالت

 

ـ قفسه در دار جهت نگهداری وسایل شستشو و ضدعفونی کننده .

 

ـ نصب هواکش

 

ـ سطل زباله دردار , ضدزنگ و قابل شستشو

 

ب ) نکات ایمنی , بهداشتی و فنی :

 

ـ تامین تهویه مناسب و لزوم استفاده از هواکش .

 

ـ قابل شستشو بودن کف و دیوارها و غیرلغزنده بودن کف .

 

ـ کاشی نمودن دیوارها تا زیر سقف

 

ـ عایقکاری دیوارها و کف بمناسبت جلوگیری از نفوذ رطوبت و صدا .

 

ـ تعبیه کف شوی در فضای قرارگیری لگنها .

 

ج ) همجواریها : ـ استقرار سرویسهای بهداشتی در مهدکودک می‏تواند در بین دو بخش مربوط به نوپا و نوباوه باشد به گونه‏ای که بطور مشترک مورد استفاده کودکان در هر دو گروه سنی قرار گیرد .

 

لازم به توضیح است که اهم مطالب مندرج در این بخش به شکل جدول شماره 2 جمع‏بندی و خلاصه شده است .

 

 

 

 

 

 

 

4-1-4- بخش نوباوه ( گروه سنی 3 تا 5 سال )

 

عناصر فضایی مورد نیاز در این بخش به شرح ذیل میباشند :

 

4-1-4-1- فضای رختکن کودکان

 

الف ) تجهیزات

 

ـ گنجه کشودار برای نگهداری وسایل شخصی مربی

 

ـ قفسه باز طبقه‏بندی شده برای نگهداری لباس و سایر وسایل به تعداد کودکان و قابل دسترس برای آنان

 

ـ آینه قدی

 

ب ) نکات ایمنی , بهداشتی و فنی :

 

ـ نصب کلیه تجهیزات در فرورفتگی دیوار .

 

ـ برخورداری از جریان هوا و تهویه مناسب .

 

ـ قابل شستشو و غیرلغزنده بودن کفها .

 

ـ برخورداری از نورکافی .

 

ـ عدم دسترسی کودکان به پریز برق .

 

ج ) همجواریها : ـ فضای رختکن میباید قبل و یا بلافاصله بعد از ورود به فضای بخش نوباوه در نظر گرفته شود و به گونه‏ای طراحی شود که در معرض دید مستقیم نباشد .

 

4-1-4-2- فضای فعالیتهای عمومی و انفرادی ( با هدف افزودن بر یادگیری کودکان , تقویت حس همکاری , کنجکاوی و تیربینی و ... در آنان )

 

این فضا از دو قسمت تشکیل میشود بخشی به فعالیتهایی نظیر خواندن , شنیدن و آموزشهای دسته‏جمعی و بخش دیگر به انجام کارهایی از قبیل نقاشی , کاردستی , خانه سازی با بلوک و ... اختصاص مییابد .

 

4-1-4-2-1- محل خواندن , شنیدن و آموزشهای دسته‏جمعی

 

الف ) تجهیزات :

 

ـ میز صندلی برای مربی .

 

ـ میر و صندلی به تعداد کافی و متناسب برای استفا

دانلود با لینک مستقیم


دانلود مقاله آیین کار اصول مکان‌یابی و طراحی مهد کودک
نظرات 0 + ارسال نظر
امکان ثبت نظر جدید برای این مطلب وجود ندارد.